PFAS-houdende blusschuimen mogen vanaf 2030 niet meer worden geproduceerd. In de jaren erna wordt ook het gebruik ervan in stappen verboden. Op het land wordt daar al een jaar of tien naartoe gewerkt. Op zee lijkt het hoog tijd voor een inhaalslag. Eigenlijk is het een wondermiddel bij het blussen van branden, dat PFAS-houdend schuim. ‘Het is zeer effectief. Hoe je het goedje ook op de brand gooit en hoe hoog de temperaturen ook worden, het zakt niet in de brandstof en is toepasbaar bij alle type branden’, zegt Kees Kappetijn die bedrijven en overheden adviseert op het gebied van risico- en crisismanagement en rampenbestrijding. Er is alleen een probleempje: sinds 2017 is de publieke opinie gekanteld over deze ‘forever chemicals’ en wordt met regelgeving langzaam toegewerkt naar totale uitbanning.
De (bedrijfs)brandweer en hoog risico-industrie op land bereiden zich intussen al jaren voor op PFAS-vrije blussystemen. Ook de producenten hebben niet stilgezeten, vertelt Kappetijn. ‘Er is een grote verscheidenheid aan PFAS-vrije alternatieven ontwikkeld. Het probleem is wel, dat je dan in een andere wereld van blusmiddelen terechtkomt. Voor elke toepassing heb je een ander product nodig. Je gaat van één naar honderden opties. Dat vereist veel denkwerk en aanpassing, of soms zelfs vervanging van de complete blusinstallatie.’
Nu aan de slag
Waar op het land al heel veel is ontwikkeld, bedacht en getest, is dat in de maritieme wereld nog nauwelijks het geval, merkte Kappetijn bij rondvraag. Onder meer bij Gert-Jan Langerak van RelyOn, dat brandbestrijdingstrainingen geeft in die sector. ‘We zien dat het in de scheepvaart nog nauwelijks leeft’, zegt laatstgenoemde. ‘We zijn nu net PFOS-vrij, de uitfasering van alle andere fluorhoudende blusschuimen moet nog helemaal beginnen. Er komen vanuit IMO, en aanvullend van het Europese REACH, regels aan waar je niet reactief mee kunt omgaan. Dit zijn aanpassingen die veel meer tijd kosten. En waar nu bij nieuwbouw al rekening mee moet worden gehouden.’
De verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij de scheepseigenaren zelf, zeggen de twee experts. ‘Zij moeten zich laten informeren en een stappenplan, opstellen, een MoC-procedure (Management of Change – red.) opstellen. Ze hoeven zeker niet het wiel opnieuw te gaan uitvinden, want heel veel kennis is dus al opgedaan op land. Wat ons beider zorg is, is dat scheepseigenaren in zeevaart en, vooral, de offshore denken: we voldoen aan de regels, dus we zitten goed. Dat betekent echter niet dat het effect afdoende is, als er daadwerkelijk brand ontstaat. Het is niet een kwestie van nieuw spul erin en verder. Dit gaat over veiligheid. De maritieme sector moet hier echt mee aan de slag.’
Ook de binnenvaart zal overigens moeten overstappen op PFAS-vrij blusmateriaal. Dit zal echter beduidend minder ingrijpend zijn, omdat daar voornamelijk gebruik wordt gemaakt van handblussers of ‘schuimloze’ blusinstallaties.
Webinar
Op 7 oktober organiseren RelyOn en Kappetijn Safety Specialists in samenwerking met Maritime & Offshore NL en KVNR een webinar over de overstap naar PFAS-vrij blusschuim in de maritieme en offshore-sector. Ook vertegenwoordigers van overheden en andere belangstellenden kunnen aanhaken voor de online bijeenkomst die om 10.00 uur begint met een korte introductie en vanaf 10.30 uur in het teken staat van vragen en discussie.
Bron: Schuttevaer.
Foto KSS
