Er wordt hard gewerkt aan de uitvoering van de Sectoragenda Maritieme Maakindustrie. De sector en overheid werken nauw samen om de vijf actielijnen om te zetten in concrete acties om de sector toekomstbestendig te maken zodat deze kan blijven bijdragen aan de nationale vitale belangen. Daarnaast zijn de vijf koploperprojecten in ontwikkeling. Sander den Heijer is bij Nederland Maritiem Land verantwoordelijk voor de succesvolle uitvoering van de sectoragenda. Hij geeft regelmatig inzicht in de ontwikkelingen binnen de sectoragenda.
Het Nederlandse innovatiebeleid verandert ingrijpend. Het kabinet stopt per 1 januari 2026 met het zogeheten topsectorenbeleid, dat sinds 2011 de basis vormde voor samenwerking tussen overheid, bedrijven en kennisinstellingen. In plaats daarvan komt een nieuw industriebeleid met een sterkere focus op een beperkt aantal strategische groeimarkten.
Hierdoor verandert ook de governance: de bekende topteams verdwijnen, zo ook het topteam “Water, Delta en Maritiem” waarbij het TKI Maritiem als zelfstandig TKI aangesloten was. In plaats daarvan is maritiem nu onderdeel van de innovatieraad die geïnitieerd is door het ministerie van I&W.
Herziening maritieme innovatieagenda
Als onderdeel van het vernieuwde beleid werken wij als sector op dit moment aan een herziening van de maritieme innovatieagenda. Dit gebeurt door de Innovation Council van Nederland Maritiem Land (NML). Deze herziening heeft verschillende doelen. Allereerst is het goed om na een aantal jaar weer eens te bezien of de maritieme innovatiethema’s die wij eerder (2023 voor het laatst) hebben bepaald, nog steeds actueel zijn. Daarnaast is het belangrijk om de verbanden te leggen met de bredere context en achtergronden van de maritieme innovatie agenda. Zo zijn er naast de genoemde innovatieraad ook de Sectoragenda Maritieme Maakindustrie, de Nationale Technologie Strategie (NTS), het Rapport Wennink en verschillende andere impactvolle rapporten.
De NTS vormt straks de basis voor het nieuwe industriebeleid en gaat uit van tien zogenaamde sleuteltechnologieën. Op het eerste gezicht lijken niet al deze technologieën (o.a. procestechnologie, AI, mechatronica en quantum) relevant voor de maritieme sector. Als sector zijn wij echter als (toekomstig) gebruiker van verschillende van deze technologieën wel degelijk relevant als het gaat om toepassing en validatie en daarmee valorisatie. De vertaalslag van de NTS naar de maritieme innovatieagenda wordt op dit moment gemaakt door de Innovation Council van NML.
Nieuwe innovatieraad
In de nieuwe governance is de Innovation Council van NML niet langer de programmaraad binnen de topsector Water en Maritiem. Er is nu onder het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat een nieuwe innovatieraad opgetuigd waarin maritiem drie zetels heeft weten te bemachtigen en waarmee de link met de sector goed geborgd is. De Innovation Council van NML is nu de programmaraad geworden die de innovatieagenda ontwikkelt voor deze innovatieraad. Daarmee heeft de Innovation Council een vergelijkbare rol als voorheen binnen het nieuwe beleid.
Al met al een complexe en ingrijpende verandering die voor een groot deel achter de schermen plaatsvindt. De bestuurlijke druk in dit hele proces is hoog. Nederland Maritiem Land en de verschillende maritieme brancheorganisaties en kennisinstellingen zijn zowel in het proces van deze verandering áls op de inhoud nauw betrokken en strijden voor een goede positie van de maritieme sector. Uitgangspunt bij dit alles blijft de innovatiebehoefte van de sector, maar door slim verbanden te leggen, staan wij als sector straks ook goed gesteld voor het nieuwe innovatiebeleid.
Voor meer info: Sander den Heijer, programmadirecteur sectoragenda, Nederland Maritiem Land, sander@sectoragendammi.nl